Đá bàn bếp có chứa phóng xạ không? Hiểu đúng để chọn đá an toàn

Thông tin đá granite có thể chứa uranium, thorium hoặc phát sinh khí radon khiến nhiều gia đình lo lắng khi lựa chọn vật liệu ốp bếp. Đây là khu vực tiếp xúc thường xuyên với thực phẩm, dụng cụ nấu ăn và các thành viên trong gia đình nên vấn đề an toàn cần được xem xét nghiêm túc. Vậy đá bàn bếp có chứa phóng xạ không, mức phóng xạ có nguy hiểm và có nên tránh sử dụng đá tự nhiên? Câu trả lời cần dựa trên loại đá, nguồn gốc, từng tấm vật liệu và điều kiện thông gió của ngôi nhà. Không nên kết luận chỉ dựa vào màu sắc, tên thương mại hoặc một video đo nhanh trên bề mặt đá.

Đá bàn bếp có chứa phóng xạ không?

Một số loại đá bàn bếp tự nhiên có thể chứa lượng rất nhỏ các nguyên tố phóng xạ có sẵn trong tự nhiên. Tuy nhiên, việc vật liệu chứa dấu vết phóng xạ không đồng nghĩa mặt bàn bếp sẽ gây nguy hiểm cho người sử dụng. Đá granite được hình thành từ quá trình nguội và kết tinh của magma. Trong cấu trúc đá có thể xuất hiện một lượng nhỏ uranium, thorium, radium cùng các sản phẩm phân rã tự nhiên. Hàm lượng này không giống nhau giữa các mỏ đá, các dòng sản phẩm và thậm chí giữa những vùng khoáng vật trên cùng một tấm đá.

Cơ quan Bảo vệ Môi trường Hoa Kỳ cho biết bức xạ từ mặt bàn granite rất khó làm liều chiếu xạ hằng năm tăng cao hơn mức phông bức xạ tự nhiên thông thường. CDC cũng đánh giá các vật liệu xây dựng như đá tự nhiên, granite, gạch và bê tông khó chứa lượng phóng xạ đủ làm mức phơi nhiễm vượt đáng kể so với bức xạ nền hằng ngày. câu trả lời chính xác là:

• Đá tự nhiên có thể chứa phóng xạ tự nhiên ở mức thấp.
• Phần lớn đá granite thương mại dùng làm mặt bếp không được xem là nguồn phơi nhiễm đáng kể.
• Một số mẫu đá riêng biệt có thể cho kết quả cao hơn bình thường, nên không thể khẳng định mọi tấm đá đều hoàn toàn giống nhau.
• Khi có nghi ngờ, cần đo bằng phương pháp phù hợp thay vì suy đoán qua màu đá hoặc xuất xứ.
  

Phóng xạ trong đá bàn bếp xuất hiện dưới những dạng nào?

Để đánh giá đúng mức độ an toàn, cần phân biệt bức xạ phát ra từ vật liệu và khí radon tích tụ trong không khí.

Bức xạ gamma từ khoáng vật tự nhiên

Uranium, thorium và radium có thể phân rã và phát ra bức xạ. Một số khoáng vật trong granite vì thế có thể tạo ra lượng nhỏ bức xạ beta hoặc gamma. Tuy nhiên, cường độ bức xạ giảm nhanh khi khoảng cách tới nguồn tăng lên. Theo EPA, lượng bức xạ thường gặp ở mặt bàn granite khó làm tổng liều chiếu xạ của người sử dụng vượt mức phông tự nhiên. Máy đo sát một điểm khoáng vật rồi thấy chỉ số tăng chưa đủ để kết luận cả căn bếp nguy hiểm. Cần xem xét loại thiết bị, cách hiệu chuẩn, khoảng cách đo, thời gian đo và mức bức xạ nền của khu vực.

Khí radon hình thành trong quá trình phân rã

Radon là khí phóng xạ tự nhiên, không màu, không mùi và không thể nhận biết bằng giác quan. Khí này được tạo ra trong chuỗi phân rã của uranium có trong đất, đá và một số loại vật liệu xây dựng.

Đá granite có thể phát sinh một lượng radon nhất định. Tuy nhiên, nguồn radon phổ biến và đáng quan tâm hơn trong nhà thường là đất và đá bên dưới công trình. Khí có thể đi vào nhà qua vết nứt nền, khe tiếp giáp giữa sàn và tường, đường ống, hố kỹ thuật hoặc khu vực tầng hầm. ông gian thông thoáng, radon được pha loãng liên tục. Nguy cơ tích tụ thường cao hơn tại tầng hầm, phòng kín, khu vực tiếp xúc trực tiếp với nền đất hoặc nhà có tốc độ trao đổi không khí thấp.

Khí radon có ảnh hưởng đến sức khỏe không?

Radon ở nồng độ cao và tiếp xúc kéo dài là yếu tố nguy cơ đối với ung thư phổi. Khi radon phân rã trong không khí, các hạt tạo thành có thể được hít vào và lắng đọng trên tế bào đường hô hấp.

Tổ chức Y tế Thế giới cho biết mức độ rủi ro phụ thuộc vào nồng độ radon trung bình trong thời gian dài. Nguy cơ cao hơn rõ rệt ở người hút thuốc do tác động kết hợp giữa thuốc lá và radon. WHO cũng khuyến nghị các quốc gia hướng tới mức tham chiếu trung bình năm khoảng 100 Bq/m³; nếu điều kiện thực tế chưa cho phép, mức tham chiếu không nên vượt quá 300 Bq/m³. n trọng cần hiểu là rủi ro sức khỏe liên quan đến nồng độ radon trong không khí, không chỉ phụ thuộc vào việc một tấm đá có chứa dấu vết uranium hay không.

Do đó, nếu muốn đánh giá môi trường sống, đo nồng độ radon trong phòng có ý nghĩa thực tế hơn việc chỉ đưa thiết bị đo sát lên một điểm trên mặt bàn.

Vì sao không nên quá lo lắng về đá granite làm bàn bếp?

Các thông tin trên mạng thường nhấn mạnh rằng granite có uranium, thorium hoặc radon nhưng không giải thích rõ hàm lượng và điều kiện phơi nhiễm. Điều này dễ khiến người đọc hiểu rằng cứ sử dụng đá granite là có nguy cơ cao. Trên thực tế, cần xem xét bốn yếu tố:

Hàm lượng khoáng vật thay đổi theo từng tấm đá

Không phải tất cả đá granite đều có thành phần giống nhau. Nồng độ nguyên tố tự nhiên có thể thay đổi giữa hai mỏ đá, hai lô hàng hoặc các vùng khác nhau trên một tấm đá. EPA cho biết việc xác định chính xác sự hiện diện và nồng độ phóng xạ trong một mặt bàn cụ thể cần thiết bị chuyên dụng, được hiệu chuẩn đúng và người có chuyên môn phân tích kết quả.

Diện tích mặt bàn tương đối giới hạn

Mặt bàn bếp chỉ chiếm một phần diện tích vật liệu trong toàn bộ ngôi nhà. Trong khi đó, radon từ nền đất có thể đi vào qua nhiều vị trí và tích tụ trong không gian kín. Bởi vậy, khi một căn nhà có nồng độ radon cao, không nên mặc định mặt bàn đá là nguyên nhân chính. Cần khảo sát cả nền móng, tầng hầm, khe nứt, hệ thống thông gió và nguồn nước ngầm nếu có.

Không gian bếp thường có trao đổi không khí

Nhiều căn bếp có cửa sổ, máy hút mùi, quạt thông gió hoặc liên thông với phòng khách. Việc trao đổi không khí giúp pha loãng các khí phát sinh trong phòng. Ngược lại, bếp nhỏ, kín hoàn toàn và ít thông gió nên được cải thiện không khí, không chỉ vì radon mà còn nhằm hạn chế khói, mùi, hơi ẩm và sản phẩm cháy từ quá trình nấu nướng.

Phóng xạ nền tồn tại trong môi trường

tự nhiên

Con người luôn tiếp xúc với lượng bức xạ nền từ đất, đá, không khí, thực phẩm và tia vũ trụ. Sự xuất hiện của một chỉ số đo được không tự động đồng nghĩa với mức nguy hiểm. Mức độ ảnh hưởng phải được đánh giá dựa trên liều lượng, thời gian tiếp xúc, khoảng cách và nồng độ trong không khí.

Có thể nhận biết đá phóng xạ cao qua màu sắc không?

Không thể kết luận độ phóng xạ chỉ bằng màu sắc hoặc đường vân. Một số ý kiến cho rằng đá màu đỏ, vàng, xanh hoặc đá có nhiều hạt khoáng ánh kim sẽ có phóng xạ cao hơn. Tuy nhiên, màu thương mại không phải căn cứ đủ tin cậy để đánh giá an toàn bức xạ.

Màu đá được quyết định bởi nhiều khoáng vật khác nhau. Trong khi đó, hàm lượng uranium, thorium hoặc radium cần được xác định bằng thiết bị và quy trình đo chuyên môn. Tương tự, không nên mặc định đá nhập khẩu an toàn hơn đá trong nước hoặc ngược lại. Nguồn gốc địa lý chỉ là thông tin tham khảo; kết quả thực tế vẫn phụ thuộc vào mỏ và từng mẫu đá.

Các loại đá bàn bếp khác có hoàn toàn không phóng xạ không?

Không nên chia vật liệu thành hai nhóm đơn giản là “granite có phóng xạ” và “các loại còn lại không có”.

CDC cho biết nhiều vật liệu xây dựng, bao gồm đá tự nhiên, granite, bê tông, gạch và thạch cao, đều có thể chứa lượng thấp nguyên tố phóng xạ tự nhiên. Phần lớn các mức này khó gây ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe trong điều kiện sử dụng thông thường.

Đá bàn bếp có thể chứa lượng nhỏ phóng xạ tự nhiên, nhưng phần lớn các loại granite thương mại không được xem là nguồn làm mức phơi nhiễm trong nhà tăng đáng kể. Điều cần quan tâm hơn là nồng độ radon trong không khí, điều kiện nền đất, độ kín của công trình và khả năng thông gió. Chủ nhà không nên hoang mang trước những phép đo nhanh thiếu thông tin. Hãy lựa chọn đá có nguồn gốc rõ ràng, xem trực tiếp tấm vật liệu, thi công đúng kỹ thuật và kiểm tra môi trường trong nhà khi có dấu hiệu bất thường.

Tổng Kho Đá Miền Bắc cung cấp nhiều dòng đá granite, marble, đá thạch anh, đá nhân tạo và vật liệu ốp bếp tại Hà Nội, miền Bắc. Khách hàng có thể xem mẫu trực tiếp, lựa chọn tấm đá và nhận tư vấn phương án gia công phù hợp với công năng, phong cách và ngân sách của từng căn bếp.

• Hotline tư vấn: 0931 541 666
• Website: tongkhodamienbac.com